Mogadişu (Somali) bölgesinde toprak ortamında ağır metal kirliliğinin incelenmesi - İsak, Abdifatah Bashir; Kurt Karakuş, Perihan Binnur; Bursa Teknik Üniversitesi Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı; Lisansüstü Eğitim Enstitüsü (Bursa, 2024)
Ağır metaller en yaygın çevre kirleticilerden biri olarak kabul edilir. Toprakta, suda ve tozda birikerek bitki ve hayvanlar için ciddi bir tehdit oluşturabildiklerinden çevre için potansiyel tehlike oluştururlar. Bu çalışma Mogadişu topraklarındaki ağır metallerin kirlenme düzeyini değerlendirdi. 48 adet toprak numunesi deneysel incelemeye tabi tutulmuştur. ICP-MS ile V, Cr, Mn, Co, Ni, Cu, Zn, As, Se, Sr, Cd, Sn, Ba, Ti ve Pb konsantrasyonları elde edilir. Sr ve Zn sırasıyla 853 mg/kg ve 187,43 mg/kg ile en yüksek ortalama konsantrasyonlara sahipti. Cd ve Ti ise sırasıyla 0,150 mg/kg ve 0,005 mg/kg ile en düşük ortalama konsantrasyonlara sahipti. Jeoakümülasyon indeksi sonuçları V, Cr, Mn, Co, Cu, As, Cd, Sn, Ti ve Pb'nin hepsinin coğrafi indeksinin sıfırdan küçük olduğunu göstermiştir. Sonuç olarak Zn orta derecede kirlenmiş ve Sr aşırı derecede kirlenmişti. Çalışmada çocuk ve yetişkinlerin TCR sonuçları sırasıyla 1,47x10-7 ve 5,58x10-8 idi. Toprak örneklerinden elde edilen HQ ve HI, 1'e eşit olan standart değerlerden daha düşüktür, bu nedenle yetişkinler ve çocuklar için doğrudan kanserojen olmayan risk oluşturmazlar. As, Cr, ve Ni elde edilen en yüksek değerlerdir. CR ve TCR değerleri 10-4-10-6'ya eşit standart değerlerden daha düşük elde edildi. Bu, yetişkinler ve çocuklar için doğrudan kanserojen risk oluşturmadığını gösterir.
Tez (Yüksek Lisans) -Bursa Teknik Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü,2024
Kaynakça 47-53 sayfa
Keywords: Ağır metaller; Kirlenme