Kolemanitten borik asit üretim prosesinin optimizasyonu - Özekmekçi, Mehtap (2015)
Kolemanitten borik asit üretiminde en önemli sorun, kolemanit cevheri içerisindeki yan minerallerin reaksiyon ortamında bozunarak safsızlık oluşturmasıdır. Özellikle yüksek çözünürlüklü safsızlıkların çözelti içerisinde konsantrasyonları artmakta ve bu durum ürün kalitesinin düşmesine sebep olmaktadır. Bu çalışmanın amacı reaksiyonun propiyonik asit katkılı ortamda gerçekleştirerek, uygun proses koşullarının belirlemektir. Kolemanitin propiyonik asitli ortamda gerçekleşen üretim prosesinin optimizasyonu Taguchi metodu kullanılarak incelenmiştir. Reaksiyon sıcaklığı, reaksiyon süresi, pH ve propiyonik asit konsantrasyonu deney parametreleri olarak seçilmiştir. Optimizasyon deneyleri kesikli reaktörde gerçekleştirilmiş ve optimum çalışma şartları belirlenmiştir. Taguch'nin "daha küçük daha iyi" performans kriteri kullanılarak optimum çalışma koşulları reaksiyon süresi 90 dakika, sıcaklık 80 ºC, pH 3,5, ve propionik asit konsantrasyonu %25 olarak bulunmuştur. Borik asit içerisindeki safsızlıklarda azalma gözlemlenmiştir. Optimum şartlarda %99,6 saflıkta borik asit elde edilmiştir. Optimum çalışma koşulları kullanılarak seri deneyler yapılmıştır. Bu seri deneylerde elde edilen borik asit içersindeki SO4 ve Mg safsızlıkları sırasıyla 1. reaktörde 33,4 ve 141,1 ppm, 2. reaktörde 38 ve 148,2 ppm 3. reaktörde 25,8 ve 158,4 ppm ve son olarak 4. Reaktörde 33,3 ve 160,8 ppm olarak bulunmuştur. xii Bu çalışmada, propionik asit varlığında, alternatif bir borik asit üretim prosesi geliştirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Borik asit, Propiyonik asit, Kolemanit, Optimizasyon, Taguchi metodu